-9- Son sözler

Kader Allah’ın Alim-i mutlak ve Kadir-i mutlak oluşunun zorunlu sonucudur. Mantıksal bir çıkarımdır. Aksinin düşünülebileceğini sanmıyorum.

Yazılarda kuantum t. ve beyin gibi bilimsel konulara değinmiş olsam da kaderin varlığı ve neliği bunlardan bağımsız felsefik bir çıkarımdır. İçinde bulunduğumuz şu alemde “seçim” ve “nedensellik” olguları var ise aşkın bir Tanrı açısından insalık tarihi insanların seçim potansiyelleri doğrultusunda kurulmuş bir sistem, renkli koreografidir. Bunun böyle oluşu kaçınılmaz mantık gereğidir.

Seçim potansiyeli “kurgusal bir seçim mizansenine verilen cevap” anlamına gelir.

Kader imanın şartlarından mıdır? Neden kader imanın şartları içerisindedir anlayamamışımdır. Kur’anda geçen amentü esaslarının arasında yoktur. Aşkın Tanrı’ya inancın sonucu olduğu için türemiş bir kavramdır. “Allah adaletlidir” diye ayrıca bir iman şartı lüzumu görülmediği gibi pekâla kadere de  görülmeyebilirdi.

Bunun ardında siyasi nedenler olabilir. “Başınıza gelenler kaderiniz” denilerek toplum pasifize edilmeye çalışılmış olabilir. (örn: Muaviye)

Kavramların ontolojileri Tanrısal ve insansal bakış açıları olmak üzere ikiye ayrılıp birbirlerine karıştırılmamalıdır. Ekseriyetle bu hataya düşülüp dilsel problemlerle boğuşulmaktadır.

“Allah bildiği için yapmıyoruz yapacağımız için Allah biliyor” şeklindeki kader açıklaması eksiktir. Kader Tanrı’nın bilmesi ile değil belirlemesi ile ilgilidir. “Yapacağımız şey” Tanrı-dışı nesne değildir.

Seçenekleri beyin sunuyorsa seçeneklerin o şekilde oluşundan sorumlu değil miyizdir? Sorumlu değilmişiz gibi gözükse de beynin şuanki deterministik yapısı aslında bizim önceki seçimlerimiz sayesinde büyük ölçüde değişikliğe uğramıştır. Örneğin boğulan birisini gördüğümüzde kurtarmak seçeneğinin doğmaması (yüzme bilmiyorsunuz) zamanında yüzme eğitimi almayı red etmiş olmamızla ilgilidir. Burada ahlaki bir sorumluluk fazla yoksa da sorumluluk taşıdığımız bazı konularda elimizden bir şey gelmiyor gibi görünmesi ya da bazen istenmeyen seçeneklerin gelmesi (mesela günaha çağıran) zamanında yaptığımız hatalardandır. Bugün yaptığımız seçimler yarınki deterministik beynimizi şekillendirecektir.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s